Vlierbloesemhydrolaat uit Wolfsweide

Zie je de vlier bloeien, dan ruik je dat de zomer eraan komt! Met haar witte bloemschermen en donkere bessen wordt aan de vlier al sinds mensenheugenis magische krachten toegeschreven. De bloemen ruiken heerlijk, niet zoet maar muskaatachtig. Henk en ik gingen op een mooie pinksterdag Wolfsweide park in om vlier te plukken.

We fietsten door naar onze destilleerwerkplaats van INDEKOPERENKETEL om de vlierbloesem te destilleren. Deze keer koos Henk de glazen opstelling, omdat we niet echt heel veel geknipt hadden in een uurtje tijd. Totaal plukgewicht was meer dan 750 gram. In de tussenbol paste 333 gram vlierbloemetjes. Het duurde ongeveer 30 minuten voordat de gehele massa op 100 graden Celsius aan de kook was gebracht. We hebben circa 100 milliliter hydrolaat opgevangen.

Het vlierbloesemhydrolaat heb ik nog gezeefd en in een klein flesje afgevuld, voorzien van een etiket. Het schoonmaken van de tussenbol en de andere apparatuur gaat ook nog wel wat tijd inzitten.

Uit de vlierbloemen kwam geen etherische olie, ondanks de heerlijke karakteristieke sterke bloemengeur. Het hydrolaat is zeer veilig om te verwerken en kent vele culinaire combinaties met haar zachte mondgevoel. In plaats van de geëigende vlierbloesemsiroop met toegevoegd suiker en citroenen krijg ik al zin in een verkwikkend koel drankje met bijvoorbeeld vlierbloesem- en munthydrolaat. Lijkt me echt heerlijk! De geneeskrachtige eigenschappen zijn zweetafdrijvend, verzachtend, huidverzorgend, troostend en licht ontstekingsremmend.

Leuk om te vermelden is dat dit hydrolaat helemaal klimaatneutraal geproduceerd is. Voor het destilleren heeft Henk het water in de kookkolf met een elektrische kookplaat laten koken. Het gebruikte koelwater van de destilleeropstelling heeft Henk in de plantenbakken gegoten. We gebruiken in onze destilleerwerkplaats elektriciteit die is opgewekt met zonnepanelen binnen de gemeentegrenzen. Zo hebben we wildcraft, op fietsafstand en met energie van Energie Gilze Rijen een vlierbloesemhydrolaat gemaakt. Dat is een mooi begin van energieneutraal produceren van etherische olie en hydrolaten in onze destilleerwerkplaats.

We geven de workshop Zelf Hydrolaat Maken, waar je met huis-, tuin- en keukenmiddelen hydrolaat uit eigen (permacultuur/voedselbos) tuin leert maken. Waarschijnlijk heb je de spullen in huis en krijg je zeker voldoende informatie mee in de workshop om zelf de heerlijke vlierbloesemgeuren in een hydrolaat op te vangen.

Eetbare bloemen en bessen voor Wolfsweide

 

Eetbare bloemen en bessen voor Wolfsweide
vlekkenplan met vier plantlijsten

Het Wolfsweide park is een buurtpark ontstaan als riooloverstort. Het park is een fijne plek voor buurtbewoners. De laatste herinrichting dateert van enkele jaren terug. Het heeft nu allerlei functies gekregen. Met een hondenlosloopgebied, een ponyweide, een grote speeltuin en visvijver kunnen veel mensen genieten van het park. Ook komt er ruimte voor eetbaar groen en wordt gewerkt om meer biodiversiteit te creëren wat goed is voor vlinders, bijen en mensen.

Aanleiding
Het park heeft veel gras en hoge bomen. Door het vervangen van een gedeelte van het gras door een bloemenmengsel en bestaande struiken door andere soorten wordt kleur en geur toegevoegd. Dat geeft meer biodiversiteit en zorgt voor meer bloemen en bessen. De randen van de borders worden vergroot en maakt Wolfsweide nog aantrekkelijker en levendiger.

Voorwaarden
– Het open karakter met name van het speelveld wordt niet
aangetast. De zichtlijnen blijven bestaan in verband met
veiligheid.
– De beplanting moet passen bij het park.


Dit voorstel omvat een vlekkenplan met plantlijsten voor drie groeilagen:
– kruidlaag = bloemenweide
– struiken en heesters met eetbare bloemen of bessen
– grote bomen zoals tamme kastanje en walnoot

De vlindervriendelijke en bijenvriendelijke bloemenweide
Om een aantrekkelijke entree van het park te creëren en het park te verbinden met de woonwijk is het voorstel om dit in te zaaien met meerjarig bloemenmengsel.

In november 2016 heeft de werkgroep Biodiversiteit van de Natuur- en Landschapsvereniging Gilze en Rijen (NLGR) een memo over vlinderidylles ingediend waarin ook locatie Wolfsweide is opgenomen. Zo kan een combinatie gemaakt worden van bijenvriendelijke en vlindervriendelijke planten die eetbaar zijn.

Uit de Memo vlinderidylles: “Het gaat bij een vlinderidylle om bloemrijk grasland met meerjarige plantengroei. Er wordt gewerkt met inheemse planten die thuishoren in de regio. Een vlinderidylle heeft een oppervlakte van ongeveer een halve hectare of meer, is toegankelijk voor alle bewoners en is minimaal 5 jaar beschikbaar.”

Soorten die in een ruderaal mengsel van wilde bloemenzaad​ zitten:
Anchusa officinalis – Gewone ossentong
Anthemis arvensis – Valse Kamille
Anthemis tinctoria – Gele kamille
Artemisia vulgaris – Bijvoet
Berteroa incana – Grijskruid
Carum carvi – Karwij
Cichorium intybus – Wilde cichorei
Daucus carota – Peen
Dipsacus fullonum – Grote kaardebol
Echium vulgare – Slangenkruid
Erodium cicutarium – Gewone reigersbek
Fumaria officinalis – Gewone duivenkervel
Geranium dissectum – Slipbladige ooievaarsbek
Glebionis segetum – Gele ganzenbloem
Isatis tinctoria – Wede
Leucanthemum vulgare – Gewone margriet
Malva moschata – Muskuskaasjeskruid
Malva sylvestris – Groot kaasjeskruid
Matricaria chamomilla – Echte kamille
Melilotus albus – Witte honingklaver
Melilotus officinalis – Citroengele honingklaver
Oenothera biennis – Middelste teunisbloem
Oenothera glazioviana – Grote teunisbloem
Onopordum acanthium – Wegdistel
Papaver dubium – Bleke klaproos
Papaver rhoeas – Grote klaproos
Raphanus raphanistrum – Knopherik
Reseda lutea – Wilde reseda
Reseda luteola – Wouw
Securigera varia – Bont kroonkruid
Sinapis alba – Witte mosterd
Sinapis arvensis – Herik
Tripleurospermum maritimum – Reukeloze kamille
Verbascum densiflorum – Stalkaars
Verbascum phlomoides – Keizerskaars
Vicia sativa subsp. nigra – Smalle wikke
Vicia villosa – Bonte wikke

Aanvullen met:
Achillea millefolium – Duizendblad
Helianthus annuus Pacino Gold – laagblijvende zonnebloem
Buddleja davidii – Vlinderstruik
Hypochaeris radicata – Biggenkruid
Taraxacum officinale- Paardenbloem
Heracleum sphondylium – Gewone berenklauw

 

Advies
In de gemeente Gilze en Rijen worden al een aantal jaren braakliggende terreinen ingezaaid met eenjarige mengsel voor tijdelijke natuur. Er zijn al leveranciers bij de gemeente bekend die professioneel advies kunnen geven over een evenwichtig biologisch meerjarig zadenmengsel.

1 – bloemenweide zuidkant de wijk in

1 – bloemenweide langs hondenuitlaatveld door het midden van Wolfsweide

1 – bloemenweide op het schiereiland, opnieuw inzaaien

oogst van rode bessen uit eigen tuin is ongeveer elk jaar gelijk

Smulbosje met eetbare bloemen en bessen
In het midden van Wolfsweide staan struiken en bomen die vervangen kunnen worden door eetbare soorten. Zo komt er meer kleur, geur en biodiversiteit. Als een bosje waar je in wilt happen!
Jampotten worden niet meegeleverd 😉

Fruitdragende heesters
Ribes rubrum – Aalbes/rode bes
Ribes uva-crispa – Kruisbes
Rubus idaeus – Framboos
Rubus fruticosus – Braam
Ribes nigrum – Zwarte en witte bes
Rubus phoenicolasius – Japanse wijnbes
Rosa Rugosa – Rozenbottel (roos)

Vruchtbomen
Prunus avium – Zoete kers
Pyrus communis – Peer
Malus domestica – Appel
Prunus domestica – Pruim
Mespilus germanica – Mispel
Kwee Cydonia – Kweepeer

2 – het smulbosje is de ‘kers op de taart’ in het midden van Wolfsweide

Grote bomen
Castanea sativa – Tamme kastanje
Juglans Regia – Walnoot

Door een grote notenboom zoals tamme kastanje en walnoot toe te voegen in het ontwerp worden alle plantlagen als het ware op elkaar aangesloten. Verder passen deze bomen goed bij
de ambitie van de gemeente Gilze en Rijen om monumentale bomen te planten.

Bosstruweel
Aan de zuidrand staan al vlier en braam. Deze soorten laten staan en aanvullen met heesters uit dit rijtje:

Sambucus nigra – Vlier
Cornus mas – Gele kornoelje
Corylus avellana – Hazelnoot
Crataegus Monogyna – Meidoorn
Eleaegnus umbellata – Olijfwilg
Lonicera caerulea – Honingbes
Ribes rubrum – Aalbes/rode bes
Ribes uva-crispa – Kruisbes
Rubus idaeus – Framboos
Rubus fruticosus – Braam
Ribes nigrum – Zwarte en witte bes
Ribes x culverwell – Jostabes
Rubus phoenicolasius – Japanse wijnbes
Rosa Rugosa – Rozenbottel (roos)
Rosa rubiginosa – Egelantier (roos)
Viburnum opulus – Gelderse roos

3 – bosstruweel met plukfruit op het zuiden in Wolfsweide

Plukroute
De noordzijde van Wolfsweide aan de buitenrand is een goede plek om fruitdragende heesters te zetten die in de schaduw gedijen.

Amelanchier – Krentenboompje
Hibiscus syriacus – Hibiscus
Crataegus Monogyna – Meidoorn
Lonicera caerulea – Honingbes
Lycium barbarum – Boksdoorn
Malus domestica (lunterense pippeling) – Appel
Malus domestica (Alexander) – Appel
Mespilus germanica – Mispel
Passiflora incarnata – Passiebloem
Prunus domestica (opal) – Pruim
Prunus domestica (victoria) – Pruim
Prunus domestica (dubbele boerenwitte) – Pruim
Prunus persica (Avalon Pride) – Perzik
Pyrus communis (gieser wildeman) – Peer
Ribes nigrum – Zwarte bes
Ribes odoratum – Buffelkrent
Tillia cordata – Winterlinde (als haag)
Viburnum opulus – Gelderse roos

4 – plukroute aan de noordzijde aan de buitenkant van Wolfsweide

Onderhoud
De NLGR is bereid om zorg te dragen voor onderhoud met de Groene Brigade. Samen met de partners IVN, de Bijenhoudersvereniging Ambrosius, de vlinderstichting, en het COA ondersteunen zij o.a. vlinderidylles.

Meer samenwerking mogelijk
Denk aan Wolfsweide als een plek waar Boomfeestdag gehouden wordt met scholen, Zonnebloemdag op 1 mei, zaai- en oogstfeesten met de bewoners, natuureducatieve activiteiten.

Anticiperend op de inrichtingsmaatregelen rondom de riooloverstortvijver zorgt een bloemenweide en fruitdragende heesters voor een mooi uitzicht en neemt méér water op en haalt méér CO2 uit de lucht dan een grasveld.

Bronnen
Cruydthoeck, Voedselbos Kralingen, plantlijst smulbos Gilze, Memo vlinderidylles

Samenstelling en illustraties:
Catharina de Bruin transitie adviseur

samengesteld voor de werkgroep Wolfsweide
in samenwerking met de werkgroep Biodiversiteit van de NLGR

plangebied

Eetbare bloemen en bessen voor park Wolfsweide wordt ondersteund door:

 

 

 

 

Welkom

Uitgelicht

Maak tijd en ruimte, laat je niet afleiden door de waan van de dag. Besteed je tijd aan zaken die er echt toe doen.

Ons Ecodorp Ploeger – de Bruin gaat goed en de samenwerkingen in de omgeving krijgen steeds meer vorm. Bijvoorbeeld rondom de samenstelling van het vlekkenplan voor Wolfsweide. Ik maakte een vlekkenplan voor Wolfsweide met vier plantlijsten.

We maken en gebruiken onze eigen etherische olie bij INDEKOPERENKETEL. We hebben onze destilleer-werk-plaats in Gilze. Elk jaar blijven we groeien met de workshops en activiteiten in de zomermaanden.

Ik werk als vrijwilliger voor STRO in Utrecht. Ik hou me onder andere bezig met boekbestellingen.

Ik blijf mezelf met Transitie naar Veerkracht ontwikkelen. Ik geniet enorm van het begeleiden van startende (woon)groepen in Brabant en Limburg. Begin je ook een ecologische woon-werkgroep en wil je meteen een goede start maken? Kijk voor meer informatie op www.transitienaarveerkracht.nl en neem contact met mij op. Je kan ook lezen hoe ik het in Oss heb gedaan met de groep Zelfvoorzienend leven in Oss.

Je kan mij ook tegenkomen bij het team van Transform Tilburg. Zij willen een evenement voor changemakers organiseren in de stad.

In Oosterhout is een groep actief met U-lab en Social Performance Theatre. waar ik me aan heb verbonden. Elke maand is er een middag ervaren vanuit je “social body” en je hele lichaam vanuit co-creatie en persoonlijk leiderschap.

We gebruiken echte groene lokale energie van Energie Gilze Rijen. Ik ben voor de tweede termijn herkozen in de ledenraad.

Je kan verder in mijn cv lezen en wat ik de afgelopen jaren heb gedaan.

Zoals jij voor de groep staat, Catharina, en alles observeert. Een beetje kijkt en niets zegt en niet ingrijpt. Heel mooi hoe je dat doet. Het is echt een gave die je hebt.

 

 

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!



Eerste zaadjes geplant op Dag van de Aarde 2015 in Rijen

Dag van de Aarde 2015 005

Een jong meisje die met haar familie heel lang moest wachten bij de bushalte, wilde mij wel helpen met water geven. Ook al spreekt ze geen woord Nederlands, de gieter is onweerstaanbaar. Als dank voor haar hulp, mag ze een zakje bloemenzaad voor de bijen meenemen in de bus. Dit is zoals ik de buurttuin voor me zie: een ruimte om te kunnen ontmoeten en waar van alles kan ontstaan. Zonder verwachtingen.

Ze was de eerste die meedeed op deze Dag van de Aarde. Wat nu nog een kale vlakte met klapzand is, kan een mooie plek worden voor de buurt en reizigers. We zijn begonnen met bijenhuismix bio, geschonken door de Stadsimker van Tilburg, uit te zaaien. Nu maar kijken wat er omhoog wil komen.

“Ik heb nog nooit iets geplant. Dit is de eerste keer”, ontdekte de studente. “We zijn totaal vervreemd geraakt van de natuur” vond de man, en vroeg om een Aarde meditatie te gaan doen. We hebben een rondje gedaan met de praatstok. Daarna met zaadjes in de hand hebben we een korte kosmische reis gemaakt, afgesloten met drie wensen. Een wens voor jezelf, een wens voor je dierbaren en een wens voor Moeder Aarde.

“Ik had wel meer mensen verwacht. Waar zijn al die mensen die hier in de appartementen wonen? ” zei de buurvrouw. Tsja, die waren er niet. Maar volgende keer weer een kans. Op vrijdag 1 mei gaan we zonnebloemen planten. En natuurlijk staat het iedereen vrij om zelf ook wat in de grond te stoppen. Vergeet het niet af en toe water te geven.

Lees hier het verslag van Marlous:

http://www.nieuwsredactie.net/2015/04/22/rijense-guerrillabuurttuin-op-earth-day/

 

Dag van de Aarde 2015 004 Dag van de Aarde 2015 003 Dag van de Aarde 2015 007 Dag van de Aarde 2015 008

 

Het verslag van Marlous:

Rijense guerrillabuurttuin op Earth Day:

Het moet een bijzonder gezicht zijn geweest: drie vrouwen en een man die druk in de weer zijn met gieters en harkjes op een braakliggend terrein tegenover station Gilze-Rijen. Initiatiefneemster Catharina de Bruin is begonnen met het aanleggen van een buurttuin. Het is één van de activiteiten op World Earth Day, sinds 1970 op 22 april gevierd om mensen bewuster te maken van het milieu en de natuur.

Het stuk grond aan het Stationsplein in het Brabantse Rijen ligt al zo’n tien jaar braak. Catharina vatte vier jaar geleden het plan op om er een buurttuin van te maken. Dat ging niet van een leien dakje. “De gemeente vond het een goed idee, die zijn wel voor dit soort buurtinitiatieven. Maar de grond is niet van hen. Dit stuk is eigendom van een projectontwikkelaar die de buurttuin niet zo ziet zitten. Misschien zijn ze bang dat we een zeldzame bloem of vlinder ontdekken en dat er dan niet meer gebouwd mag worden”, zegt Catharina.

IMG-20150422-WA0002

Tuinguerrilla
Overleggen leverde weinig op. Dus heeft Catharina maar besloten gewoon te beginnen. ‘Guerrilla gardening’ heet dat: een tuintje aanleggen op een ongebruikt stuk grond. Vandaag wordt, ter ere van World Earth Day, het begin gemaakt. De aanloop is tot nu toe niet groot: vier mensen in totaal. Plus een klein, vermoedelijk Chinees meisje dat geen Nederlands spreekt maar wel graag met het harkje in de grond wil porren. Als haar ouder roepen dat de bus er is, vertrekt ze.

Een terugkerende activiteit bij de aangekondigde Earth Day-festiviteiten in Nederland is het planten van bloemen voor de bijen. De bij wordt namelijkmet uitsterven bedreigd, door onder andere het gebruik van pesticiden in de landbouw. Volgens Catharina komt het ook door een te eenzijdige beplanting. De bijen krijgen niet genoeg afwisseling in hun voedingsstoffen. ‘Ga maar na: als jij alleen nog maar rijst zou eten, krijg je ook tekorten, raak je ondervoed en ga je uiteindelijk dood. Dit gebeurt er nu met de bijen.’

IMG-20150422-WA0001

 

Geen bijen = geen fruit
Is dat een probleem? Nogal, weet iedereen die goed opgelet heeft bij de biologieles. De heen en weer vliegende honingbijen zorgen voor de bestuiving van veel bloemen en planten. Zo ook bijvoorbeeld voedselgewassen als appels en peren, vruchten die uit bloemen groeien. Geen bevruchte bloemen betekent geen fruit en geen groente. Het directe gevolg is dus minder en eenzijdiger voedsel in de wereld. Er werd ooit geclaimd dat de mens binnen een paar jaar uit zou sterven als de bijen verdwijnen. Een factcheck van NRC Next veegt deze claim van tafel, maar bevestigt wel dat een bij-vrije wereld grote gevolgen zou hebben voor de overige aardbewoners.

Op het Rijense stukje grond worden vandaag de eerste planten gezaaid. Catharina heeft zaden bij zich, waaronder een bij-vriendelijke mix die ze van een imker heeft gekregen. Ook plant ze een geranium uit haar eigen tuin en zaait ze klaprozen. Af en toe wordt er heen en weer gelopen naar de wachtruimte van station Gilze-Rijen om de gieter te vullen in het toilet. Samen met buurtgenoten gaat Catharina het stuk grond vanaf nu in de gaten houden. ‘Ik hoop dat er, als er wat groeit, meer mensen het opmerken en misschien mee zullen helpen.’ Haar ideale buurttuin heeft ook een moestuingedeelte en een zithoek, zodat het een gezellige zit- en ontmoetingsplaats voor buurtbewoners kan worden.

Bij vertrek liggen de uitvoerig bewaterde perkjes er nog wat armzalig bij. Als de natuur haar werk doet, is er naast de bushalte over een tijdje een bloementuin. Fijn voor de buurt en voor de bushaltewachters, maar vooral voor de bijen.

 

dag van de aarde 2015(2)

Stadstuin De Bergen in Eindhoven bezocht

Opeens stonden we in stadstuin De Bergen in Eindhoven midden in de binnenstad. In slechts een paar maanden tijd is er een groene en kleurige oase ontstaan. Wat een prachtig voorbeeld hoe we op zoveel plekken in de stedelijke omgeving een mooie tijdelijke invulling kunnen geven waar heel veel mensen plezier aan beleven. Jonge mensen kunnen hun groene vingers laten groeien en de ruimte geven. Wat een plek om rond te hangen en buurtgenoten te ontmoeten. Er is zelfs met strobalen een vijver gecreëerd om regenwater op te vangen. De invloed van Paul van Hedel met zijn permacultuur ideeën loopt over het hele terrein en geeft een plattelandsuitstraling met al die strobalen waar pompoenen, courgettes, tomaten en vele andere planten in groeien. Leuk bezoek samen met samen met Peter Loomans en Inge Kouw van de kerngroep Transition Towns Nederland.

bezoek stadstuin Eindhoven 01 bezoek stadstuin Eindhoven 02 bezoek stadstuin Eindhoven 03 bezoek stadstuin Eindhoven 05 bezoek stadstuin Eindhoven 06 bezoek stadstuin Eindhoven 07 bezoek stadstuin Eindhoven 08 bezoek stadstuin Eindhoven 09 bezoek stadstuin Eindhoven 10 bezoek stadstuin Eindhoven 04

 

Buurttuingroep Rijen neemt initiatief voor een buurttuin op het Wilhelminaplein

http://www.bndestem.nl/regio/oosterhout/buurtmoestuin-op-braakliggend-terrein-centrum-rijen-1.3648485

Na het vastlopen van het buurttuininitiatief aan het Stationsplein 7, is de buurttuingroep  getipt door de gemeente om de mogelijkheden te onderzoeken voor het braakliggende terrein in het centrum van Rijen. Inmiddels ligt een concept gebruiksovereenkomst bij de projectontwikkelaar en hopen we op korte termijn een tijdelijke invulling te geven
met een buurttuin.
Artikel in BN de Stem:

Buurtmoestuin op braakliggend terrein centrum Rijen

Afbeelding

RIJEN – Aan het sluipverkeer over het braakliggende terrein waar centrumplan Oost in Rijen moet komen, komt een eind.

Rond het braakliggend stuk grond komt een hek van circa een meter hoog. Aan de kant van de Hoofdstraat komt een opening zodat het gebied toegankelijk blijft voor voetgangers. Aan de andere kant, de Prins Hendrikstraat, komt geen opening. Hiermee wil de gemeente voorkomen dat er een doorgaande fiets- of looproute komt.

Voor de lange termijn wil de gemeente het gebied anders inrichten, totdat er een nieuw bouwplan is. “Er is een initiatief om op deze plek een buurtmoestuin te realiseren”, zegt wethouder Lavooij. “De grond is eigendom van de projectontwikkelaar, maar wij bemiddelen graag. Op deze manier kunnen we voorlopig toch een mooie invulling aan deze plek geven. Het zou mooi zijn als kinderen er een tijdelijke plek hebben om te spelen.”

Buurttuin Stationsplein 7 in Rijen jaaroverzicht over 2012

2012 Buurttuin Stationsplein 7 Rijen jaaroverzicht

Aanleiding en voortraject

Catharina de Bruin en Henk Ploeger kwamen 4 jaar geleden voor het eerst in Rijen. Zij zagen een bouwlocatie vlakbij het station, waar door de jaren heen niets mee gebeurde. De bomen groeiden inmiddels metershoog op het afgesloten terrein. Catharina had het idee dat ze vast niet de enige bewoner van Rijen is die zich ergerde  aan het verrommelde braakliggende terrein Stationsplein 7. Omdat ze vanaf november 2011 betrokken was bij Stadshoeve de Tuin in Tilburg en daar ervaring opdeed voor het opzetten van een buurttuin, begonnen de ideeën voor een buurttuin Stationsplein 7 steeds meer vorm te krijgen.

Vooraf is in samenspraak met NatuurSUPER een locatiecheck gedaan:

  1. Het braakliggende terrein ligt nog minimaal 1,5 jaar (of 2 groeiseizoenen) braak
  2. Het terrein ligt op een zichtlocatie; bewoners, bedrijven of anderen kijken uit op het terrein waardoor er toezicht is
  3. De locatie is zonnig; een terrein dat geen zon krijgt maakt het kweken van eetbare planten moeilijk tot onmogelijk
  4. De locatie heeft een waterpunt of de mogelijkheid om met regentonnen water op te vangen
  5. De aanmelders en/of geïnteresseerden zijn enthousiast en willen tijd investeren (ongeveer 4 uur per week) in het ontwikkelen en onderhouden van de NatuurSUPER tuin
  6. Er zijn minimaal 1 tot 3 mensen/bewoners die de kartrekkers willen en kunnen zijn
  7. Er zijn minimaal 3 lokale organisaties en/of partijen die de ontwikkeling van een NatuurSUPER actief willen ondersteunen
  8. De kartrekkers en mensen van lokale partijen vormen samen het projectteam van de locatie. Hier zitten minimaal 4 en maximaal 6 personen in
  9. De 3 lokale organisaties en/of partijen zijn bereid om te investeren in het traject en de NatuurSUPER met tijd, kennis, middelen of financiën
  10. De eigenaar van het terrein is bekend bij de initiatiefnemers. Zij hebben al contact gelegd met de eigenaar of gaan dat doen
  11. De eigenaar is bereid om een gebruiksovereenkomst te verlenen voor tijdelijk gebruik van het terrein

Samenwerken met NatuurSUPER

Catharina houdt contact met Marije van der Park van de organisatie NatuurSUPER.

Er is de intentie om als er een getekende gebruiksovereenkomst is, en er via het Oranjefonds subsidie aangevraagd kan worden, we als groep besluiten of we gebruik te gaan maken van de diensten van NatuurSUPER.

Eerst een gesprek met de wethouder …

Eind juni 2012 hebben Catharina de Bruin en Henk Ploeger een gesprek gehad met  wethouder Lavooij en de betrokken ambtenaar. We hebben onze ideeën voor een buurttuin voorgelegd en gevraagd wat de gemeente voor plannen had met het terrein. De wethouder wil graag burgerinitiatieven ondersteunen. Aangezien het terrein eigendom is van Hope Vastgoed, is de gemeente geen partij.

… daarna een telefonisch gesprek met Hope Vastgoed

Er is telefonisch contact geweest om het concept gebruiksovereenkomst van de buurttuin voor te leggen aan de directie van Hope Vastgoed. Na enkele telefonische gesprekken werd duidelijk dat het terrein zeker nog twee jaar niet bebouwd gaat worden en de directie positief staat tegenover het idee van een buurttuin op het bouwterrein.

 

Toen was het spannende moment aangebroken

om te kijken of de buurtbewoners zelf zich willen inzetten voor het maken en onderhouden van een buurttuin. Catharina en Henk hebben twee informatie avonden voor de buurttuin en om de buurttuingroep te formeren gehouden in café De Heeren van Rijen. Er is een persbericht geplaatst in het weekblad en er is geflyerd rondom het stationsgebied. De gemeente heeft kaartmateriaal gemaakt voor deze informatie avonden zodat de buurttuingroep zich makkelijker een beeld konden vormen over de mogelijkheden.

 

Buurttuingroep:

Bewoners die hebben aangegeven zich op één of andere manier te willen inzetten voor de realisatie van buurttuin Stationsplein 7 Rijen:

Catharina de Bruin

Henk Ploeger

Frans Seelen

Jan Nagtzaam

Peter en Dimphy Joossen

Silvy Coenen

Kees de Bruine

Susanne Moser

Jolande Jansen

Bart Zandbergen

Dimphie Lips

Erika Tack

Godelieve Doll

Hanneke van Heusen

Henny Starink

Jac van Leijsen

Jolande Jansen

Marianne Kivits

Suzan Krook

 

 

Inventarisatie

We hebben op de informatie avonden een inventarisatie gemaakt van de wensen. Die kunnen we meenemen in het inrichtingsplan. Dit is allemaal genoemd door de buurtbewoners:

Het terrein aan het Stationsplein 7 zou een mooie plek kunnen zijn waar veel mensen iets aan kunnen hebben. Voor kinderen, jongeren en alle leeftijden, om te proeven, ruiken, beleven, ervaren en ontmoeten. Ideeën die genoemd zijn tijdens de informatiebijeenkomsten zijn:

Een aantrekkelijk verzorgde plek die openbaar toegankelijk is, maar verboden tussen zonsondergang en zonsopgang. De buurttuin is ook een avontuurlijke tuin met hegjes, verrassend en spannend waar kinderen kunnen meedoen. Alle ideeën komen bij elkaar in één park, waar we kunst en bijeenkomsten kunnen laten plaatsvinden, en ontmoetingen kunnen laten ontstaan.

Andere wensen die geuit zijn: een mooi parkje met een wandelpad en bankje, decoratieve groentetuin, schooltuinen integreren, avontuurlijke tuin, eetbare planten om te plukken en fruitbomen, waterpartij, een kunstwerk, kruiden, bloemen, rozentuin en bessenstruiken.

Een veel gehoorde uitspraak van de bewoners: ‘Erger dan dit kan het niet worden, dus laten we er iets moois van maken’.

Rechtsvorm

Als blijkt dat er een rechtsvorm noodzakelijk is om de buurttuin verder te ontwikkelen en te realiseren, kunnen we eerst onderzoeken of we bij een bestaande stichting of vereniging kunnen aanhaken als project. Bijvoorbeeld als een werkgroep van Natuur- en Landschapsvereniging Gilze en Rijen. Of bij een buurtvereniging.

Besluitvorming

Op woensdag 14 november hebben we gesproken over hoe we besluiten willen gaan nemen binnen het project. Als we op een manier besluiten willen nemen, waarin iedereen zich kan vinden kunnen we het sociocratische model gebruiken. Dat betekent dat in tegenstelling tot het  democratisch principe waar de meerderheid de doorslag geeft en de minderheid zich heeft te voegen, bij het sociocratisch besluit niemand zwaarwegende bezwaren mag hebben tegen de beslissing. Het bezwaar komt niet vanuit persoonlijke overtuiging, maar zou het algemeen belang van het project schaden. Er wordt dus pas een besluit genomen als iedereen van de groep het eens is over.

Kennismakingsgesprek met Bert Severens van WSZW

Door de economische crisis melden steeds meer inwoners zich bij het gemeentelijk loket om een uitkering aan te vragen. Veel mensen zonder betaald werk kunnen en willen zich inzetten om vrijwilligerswerk te doen. Een paar uur per week in de buitenlucht in een buurttuin werken, is nuttig besteed.

Woonstichting Leystromen

Woensdag 14 november heeft een kennismakingsgesprek met Monique Hoevens van woonstichting Leystromen plaatsgevonden. Namens de gemeente Gilze en Rijen was Kees Robben, coördinator wijk- en buurtbeheer bij het gesprek.

Maatschappelijke beursvloer

Vanuit de maatschappelijke beursvloer is het aanbod gedaan door een medewerker van Brabant Water die in Rijen woont, om te ondersteunen bij de realisatie van een openbaar watertappunt. Ook heeft een deelnemer van de beursvloer een regenton aangeboden aan de buurttuin.

Openbaar watertappunt

Op 6 september heeft Catharina via een digitaal formulier van de organisatie Join te Pipe aangegeven belangstelling te hebben voor een openbaar watertappunt. Deze organisatie heeft een overeenkomst met Brabant Water en alle Brabantse gemeenten om een gratis openbaar watertappunt te installeren. Het zou mooi zijn als in het stationsgebied van Rijen zo’n openbare watertap komt. Planten laten groeien in een buurttuin zonder water is bijna onmogelijk, dus is dit één van de randvoorwaarden voor het slagen van het project.

Het blijkt dat de aanvraag alleen door de gemeente gedaan kan worden. Op 14 november is per mail geïnformeerd naar de stand van zaken.

Club Klimaatneutraal

Woensdag 7 november is een discussie avond bij Club Klimaatneutraal geweest over de vraag of we in Gilze en Rijen een duurzame energie coöperatie willen. Het antwoord was volmondig JA. Catharina wil dat een deel van het teruggeleverde bedrag voor de coöperatie wordt gereserveerd en besteed aan maatschappelijke en sociale projecten binnen de gemeente. Denk aan bijvoorbeeld een ijsbaantje, of het openhouden van de bibliotheek, of een bijdrage aan een buurttuin voor het organiseren van activiteiten voor bewoners. Het is belangrijk om dit in een vroeg stadium van het vormgeven van de coöperatie in te brengen. In maart/april 2013 worden bewonersavonden georganiseerd over de duurzame energie coöperatie.

Oranjefonds Groen Groeit

Maandag 12 november heeft de conferentie van Oranjefonds Groen Groeit plaatsgevonden. Een mooie gelegenheid om te netwerken en contacten aan te halen. Ook zijn er voorbeelden van andere buuttuinprojecten gepresenteerd en is er informatie gegeven over het aanvragen van subsidie voor buurttuinprojecten.

Bijeenkomsten van de buurttuingroep

Woensdag 14 november bijeenkomst met de buurttuingroep over de voortgang en informatie uitwisseling. Aanwezig: Frans, Jan, Silvy, Catharina, Henk (later). We hebben gesproken over: een rechtsvorm, hoe we besluiten willen nemen, inrichtingsplan voor de buurttuin, contacten met de gemeente, Brabant Water, Woonstichting Leystromen, Natuur en Landschapsvereniging Gilze Rijen, NatuurSUPER.

Woensdag 28 november buurttuingroep bijeenkomst met Catharina, Jan, Silvy, Henk hebben we gesproken over het bodemonderzoek, gebruiksovereenkomst, samenwerking met WZSW en brainstormen over hoe we met lets kunnen werken in de tuin (naar Antwerps voorbeeld)

Gebruiksovereenkomst

Op 16 november 2012 is een concept gebruiksovereenkomst per mail verzonden aan de eigenaar Hope Vastgoed. (Eind 2012 was nog geen persoonlijk contact geweest en bleek het toch allemaal niet zo vlot te lopen als gehoopt met de onderhandelingen over de gebruiksovereenkomst. Die is wel noodzakelijk om subsidie te kunnen aanvragen. )

In de media:

Persberichten in weekblad Gilze en Rijen

Artikel in BN de Stem op zaterdag 10 november 2012

Volgend jaar: als het terrein is schoongemaakt en veilig is bevonden

In 2013 willen we met voldoende vrijwilligers:

– met een borstelmachine de bestaande bestrating schoonmaken

– het terrein opgeruimd houden,

– materialen sorteren,

– composthoop maken

– natuurlijke afscheiding ontwerpen en plaatsen

– zitplekken creëren

– speelplek maken met boomstammen

– plantenruiltafel maken

Dat gaan we doen op:

– doe-dagen op zaterdagmiddagen

– zaai- en plantfeest in het voorjaar

– midzomerfeest

– oogstfeest in september

En meedoen met:

– burendag 2013 in september

– NL doet op 15 en 16 maart 2013

– beste buur van Gilze en Rijen

 

 

Duurzaamheid van onderop. In Gilze en Rijen gaat het ook eindelijk gebeuren!!!!

Ja, ja. Ook hier, in het midden van Brabant, komen steeds meer initiatieven die een duurzaam leven aangenaam maken. Hier een paar projecten:

Duurzame energie coöperatie voor de gemeente Gilze en Rijen. Vanaf de start, ongeveer een jaar of drie geleden ben ik betrokken bij de Club Klimaatneutraal. André Dilweg is de trekker en initiator van de Club. Nu is het moment rijp om in onze gemeente naar voorbeeld van vele geslaagde coöperaties, ook een duurzame energie coöperatie te starten. Op 7 november 2012 is een discussie geweest en de vraag of we een energiecooperatie willen. Daar is besloten dat we dit project als betrokken bewoners en lokale ondernemers willen gaan opzetten. In maart/april 2013 zullen informatieavonden worden georganiseerd. Ik doe mee met overleggen en probeer de koppeling te maken naar andere actieve Transition Towngroepen die zich ook hier mee bezig houden.

– Ik ben in contact gekomen met een bewoner uit Gilze tijdens het laatste repaircafé van 2012 in Tilburg. Hij wil een repaircafé starten in Gilze. We hebben gegevens uitgewisseld en ik hoop dat ik dit beginnende initiatief kan ondersteunen.

Buurttuin Stationsplein 7 in Rijen. Daar ben ik zelf de initiatiefnemer van sinds begin 2012. Alle info staat op deze site.

– Er is een doorstart gemaakt met de Jan’s twiddehands kringloopwinkel. Wat een mooie en ruime winkel hebben we erbij in Rijen!